Ο πρόεδρος του Ιράν Μασούντ Πεζεσκιάν δήλωσε ότι οι ΗΠΑ, το Ισραήλ και οι Ευρωπαίοι έχουν εξαπολύσει έναν «ολοκληρωτικό πόλεμο» εναντίον της χώρας του, σε συνέντευξη που δημοσιεύθηκε σήμερα, περισσότερο από έξι μήνες μετά τις ισραηλινές και αμερικανικές επιδρομές στην ιρανική επικράτεια.
«Κατά τη γνώμη μου, βρισκόμαστε σε ολοκληρωτικό πόλεμο εναντίον των ΗΠΑ, του Ισραήλ και της Ευρώπης· θέλουν να καταστρέψουν τη χώρα μας», ανέφερε ο Ιρανός πρόεδρος, σύμφωνα με την επίσημη ιστοσελίδα του ανώτατου ηγέτη αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ.
Ο πόλεμος του Ιουνίου και οι συνέπειεςΤον περασμένο Ιούνιο, Ισραήλ και Ιράν ενεπλάκησαν σε πολεμική σύγκρουση διάρκειας δώδεκα ημερών, μετά τον πρωτοφανή βομβαρδισμό από το Ισραήλ στόχων εντός του ιρανικού εδάφους, κυρίως πυρηνικών εγκαταστάσεων. Κατά τη διάρκεια των συγκρούσεων, οι Ηνωμένες Πολιτείες πραγματοποίησαν επίσης επιθέσεις εναντίον ιρανικών εγκαταστάσεων.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Σε αντίποινα, η Τεχεράνη εκτόξευσε drones και πυραύλους εναντίον του Ισραήλ, ενώ σύμφωνα με τις ιρανικές αρχές, περισσότεροι από 1.000 άνθρωποι σκοτώθηκαν από τους ισραηλινούς και αμερικανικούς βομβαρδισμούς.
Ο πόλεμος αυτός οδήγησε στη διακοπή των διαπραγματεύσεων που είχαν ξεκινήσει τον Απρίλιο μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.
Κλιμάκωση των κυρώσεων από τη ΔύσηΗ ιρανική κυβέρνηση κατηγορεί τη Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο και τη Γερμανία ότι στα τέλη Σεπτεμβρίου προχώρησαν στην επαναφορά των κυρώσεων του ΟΗΕ κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας, σε σχέση με το πυρηνικό της πρόγραμμα.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });«Αυτός ο πόλεμος είναι χειρότερος από αυτόν που εξαπέλυσε εναντίον μας το Ιράκ. Με μια πιο προσεκτική ματιά, είναι πολύ πιο περίπλοκος και δύσκολος», δήλωσε ο Πεζεσκιάν, συγκρίνοντας τη σημερινή κρίση με τον καταστροφικό πόλεμο Ιράν–Ιράκ (1980–1988), που στοίχισε τη ζωή σε εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); }); Η επιστροφή της πολιτικής “μέγιστης πίεσης”Στις 22 Σεπτεμβρίου 1980, το Ιράκ υπό τον Σαντάμ Χουσεΐν, με τη στήριξη δυτικών δυνάμεων, είχε επιτεθεί στο Ιράν, το οποίο τότε βρισκόταν σε φάση στρατιωτικής αποδυνάμωσης μετά την Ισλαμική Επανάσταση του 1979.
Από την επιστροφή του στην εξουσία τον Ιανουάριο, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ επανέφερε την πολιτική «μέγιστης πίεσης» κατά της Τεχεράνης, την οποία είχε εφαρμόσει και κατά την πρώτη του θητεία.
Η πολιτική αυτή συνοδεύεται από νέες κυρώσεις που στοχεύουν στον οικονομικό στραγγαλισμό της χώρας και στην εξάντληση των εσόδων της από τις πωλήσεις πετρελαίου, ακόμη και μέσω παράνομων διαύλων στην παγκόσμια αγορά.
Η ελληνική οικονομία παρουσιάζει καλύτερες επιδόσεις από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και αναμένουμε ότι η τάση αυτή θα συνεχιστεί, με τον ρυθμό αύξησης του ΑΕΠ να εκτιμάται γύρω στο 2% για την περίοδο 2025-27. Η ισχυρή εγχώρια ζήτηση και οι ευνοϊκές εξελίξεις στην απασχόληση αναμένεται να στηρίξουν τις επιδόσεις της Ελλάδας. Η υγιής οικονομική ανάπτυξη, σε συνδυασμό με τη διατήρηση πρωτογενών πλεονασμάτων, εκτιμάται ότι θα συμβάλει στη μείωση του λόγου χρέους προς ΑΕΠ. Εξωτερικοί παράγοντες, όπως οι γεωπολιτικές και εμπορικές εντάσεις, αποτελούν δυνητικές απειλές για τη θετική δυναμική της Ελλάδας.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι μεγάλες ελληνικές τράπεζες ανακοίνωσαν ισχυρά αποτελέσματα στο εννεάμηνο του 2025, παρά τις πιέσεις στα καθαρά έσοδα από τόκους. Η μέση ετησιοποιημένη απόδοση ιδίων κεφαλαίων του κλάδου διαμορφώθηκε στο 12,5%, μειωμένη από 14% στο εννεάμηνο του 2024, κυρίως λόγω της συσσώρευσης κεφαλαίων. Τα αποτελέσματα του εννεαμήνου 2025, όμως, δεν είναι πλήρως συγκρίσιμα σε ετήσια βάση, κυρίως λόγω της εξαγοράς της Ελληνικής Τράπεζας από τη Eurobank στο γ’ τρίμηνο του 2024.
Τα συνολικά καθαρά έσοδα από τόκους μειώθηκαν κατά 5% σε ετήσια βάση· ωστόσο, έχουν σταθεροποιηθεί τα τελευταία τρίμηνα, ως αποτέλεσμα της παύσης των μειώσεων επιτοκίων, της στήριξης από την πιστωτική επέκταση, των τιτλοποιήσεων σταθερού εισοδήματος, καθώς και του χαμηλότερου κόστους χρηματοδότησης. Τα καθαρά έσοδα από προμήθειες και συναλλαγές αντιστάθμισαν τη μείωση των καθαρών εσόδων από τόκους.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Τα λειτουργικά έξοδα αυξήθηκαν, αντανακλώντας κυρίως τη διευρυμένη περίμετρο της Eurobank, τις αυξημένες επενδύσεις στον ψηφιακό μετασχηματισμό και τις δαπάνες για τη στήριξη συγχωνεύσεων και εξαγορών. Παρ’ όλα αυτά, ο μέσος δείκτης κόστους προς έσοδα διαμορφώθηκε στο 35% στο εννεάμηνο, μεταξύ των χαμηλότερων επιπέδων στην Ευρώπη. Οι μέσοι δείκτες μικτών και καθαρών μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων μειώθηκαν περαιτέρω σε 2,8% και 0,6% αντίστοιχα, στο τέλος Σεπτεμβρίου 2025. Οι δείκτες χρηματοδότησης και ρευστότητας παραμένουν ισχυροί και οι τράπεζες διατηρούν ισχυρή κεφαλαιακή επάρκεια.
Οι ελληνικές τράπεζες έχουν στραφεί ολοένα και περισσότερο σε ευκαιρίες συγχωνεύσεων και εξαγορών, συμπεριλαμβανομένων συμπληρωματικών εξαγορών. Κατά την άποψή μας, αυτή η τάση μπορεί να συνεχιστεί στο μέλλον, καθώς οι ελληνικές τράπεζες διαθέτουν σημαντικά κεφαλαιακά αποθέματα, πάνω από τις κανονιστικές απαιτήσεις, και επιδιώκουν οικονομίες κλίμακας, συνέργειες και πιο διαφοροποιημένα επιχειρηματικά μοντέλα.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });Δεδομένης της υψηλής συγκέντρωσης στον ελληνικό τραπεζικό κλάδο, περαιτέρω δυνητικές ευκαιρίες εξαγορών και συγχωνεύσεων θα μπορούσαν να προέλθουν από γειτονικούς τομείς, όπως η διαχείριση περιουσίας και οι ασφαλιστικές δραστηριότητες. Η ενίσχυση της γεωγραφικής διαφοροποίησης εκτός Ελλάδας παραμένει επίσης μια επιλογή.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Κατά την άποψή μας, η περιορισμένη διαφοροποίηση των εσόδων, καθώς και η υποτονική πιστωτική δραστηριότητα– ιδίως στα στεγαστικά δάνεια λιανικής– παραμένουν οι βασικές προκλήσεις για τις ελληνικές τράπεζες. Στο τέλος Σεπτεμβρίου 2025, η ποιότητα των κεφαλαίων των τραπεζών ήταν ασθενής, αν και βελτιωμένη, με τις αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις να εξακολουθούν να αντιπροσωπεύουν σημαντικό ποσοστό των κεφαλαίων τους.
Ο Andrea Costanzo είναι αντιπρόεδρος για τις αξιολογήσεις ευρωπαϊκών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων του οίκου Morningstar DBRS
Ο Τόμας Τζέφερσον ανήκει στον 18ο αιώνα, αλλά τα ερωτήματα που θέτει δύσκολα μένουν εκεί. Σε μια εποχή όπου η οικονομική ισχύς συγκεντρώνεται, οι θεσμοί αποκτούν δική τους δυναμική και η εξουσία οργανώνεται όλο και πιο μακριά από τον πολίτη, η πολιτική συχνά υποχωρεί μπροστά στη «λειτουργικότητα». Δεν είναι τυχαίο ότι όσο οι θεσμοί ισχυροποιούνται η εμπιστοσύνη προς αυτούς φθείρεται. Σε αυτό το περιβάλλον, η σκέψη του Τζέφερσον αποκτά μια απρόσμενη επικαιρότητα. Ο Τζέφερσον, γνήσιο τέκνο του Διαφωτισμού και επηρεασμένος από τον Τζον Λοκ, αλλά και τον Ανταμ Σμιθ (έμμεσα), πίστευε ότι η πολιτική ελευθερία δεν μπορεί να σταθεί χωρίς οικονομική ανεξαρτησία. Η αγορά, στα μάτια του, ήταν πεδίο ελευθερίας – όχι όμως χώρος ανεξέλεγκτης ισχύος. Η αντίθεσή του στα μονοπώλια, στο μόνιμο δημόσιο χρέος και στη χρηματοπιστωτική συγκέντρωση δεν ήταν οικονομικός δογματισμός. Ηταν πολιτική ανησυχία για τη διάβρωση της δημοκρατίας εκ των έσω, μέσα από θεσμούς που αποκτούν δύναμη χωρίς αντίστοιχη λογοδοσία.
Η σύγκρουσή του με τον Αλεξάντερ Χάμιλτον (1757-1804, υπουργός Οικονομικών της κυβέρνησης του Τζ. Ουάσιγκτον) δεν αφορούσε απλώς διαφορετικές αναπτυξιακές στρατηγικές. Αφορούσε τη φύση της εξουσίας. Εκεί όπου ο Χάμιλτον έβλεπε στους θεσμούς οικονομικής διαχείρισης και χρηματοπιστωτικής διαμεσολάβησης σαν εργαλεία σταθερότητας και κρατικής ισχύος, ο Τζέφερσον έβλεπε τον κίνδυνο μιας νέας ελίτ, προστατευμένης θεσμικά και απομακρυσμένης από τον δημοκρατικό έλεγχο. Δεν τον ανησυχούσε η τεχνική λειτουργία των θεσμών. Τον ανησυχούσε η πολιτική τους αυτονόμηση.
Η σύγχρονη οικονομία προσφέρει ίσως το πιο εύφορο έδαφος για μια τζεφερσονική ανάγνωση. Οι ψηφιακές πλατφόρμες και οι Big Tech λειτουργούν ως νέα μονοπώλια, συγκεντρώνοντας δεδομένα, κεφάλαιο και πολιτική επιρροή σε πρωτοφανή κλίμακα, ενώ το δημόσιο χρέος έχει μετατραπεί σε μόνιμο χαρακτηριστικό των ανεπτυγμένων οικονομιών. Ο Τζέφερσον δεν θα ήταν εχθρός της τεχνολογίας ή των αγορών· θα ήταν εχθρός της αδιαφανούς συγκέντρωσής τους. Σε αυτό το σημείο ο Τζέφερσον γίνεται εντυπωσιακά σύγχρονος. Διαισθάνθηκε νωρίς τον κίνδυνο της θεσμικής συγκέντρωσης οικονομικής και πολιτικής ισχύος – έναν κίνδυνο που σήμερα επανέρχεται με διαφορετικά ονόματα αλλά με την ίδια ουσία. Δεν πρόκειται για ιστορική αναλογία. Πρόκειται για την ίδια θεσμική παθολογία σε διαφορετική εποχή. Η εξουσία που παρουσιάζεται ως τεχνική/τεχνοκρατική, ουδέτερη και αναγκαία αποκτά συχνά χαρακτήρα μόνιμο και αυτοπροστατευόμενο. Και τότε η λογοδοσία αρχίζει να ξεθωριάζει.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Η στάση του, για παράδειγμα, απέναντι στον αγροτικό τομέα φωτίζει αυτή τη σκέψη με ιδιαίτερη καθαρότητα. Ο Τζέφερσον θεωρούσε τον ανεξάρτητο αγρότη – τον περίφημο yeoman farmer – θεμέλιο της δημοκρατίας. Οχι από ρομαντισμό, αλλά επειδή ο αγρότης που κατέχει τη γη του εργάζεται για τον εαυτό του και δεν εξαρτάται από εργοδότες, τραπεζίτες ή το κράτος είναι πολιτικά ελεύθερος. Η οικονομική αυτονομία προηγείται της πολιτικής αρετής. Οταν ο πολίτης εξαρτάται για την επιβίωσή του από θεσμικούς μεσάζοντες και επιδόματα, η δημοκρατία μετατρέπεται σιωπηρά σε πελατειακή σχέση.
Η ελληνική εμπειρία προσφέρει ένα εύγλωττο παράδειγμα. Ο ΟΠΕΚΕΠΕ, ο οργανισμός που διαχειρίζεται δισεκατομμύρια ευρώ αγροτικών επιδοτήσεων, συγκροτήθηκε ως τεχνικός μηχανισμός εφαρμογής ευρωπαϊκής πολιτικής. Στην πράξη όμως εξελίχθηκε σε θεσμό με τεράστια διανεμητική ισχύ, περιορισμένη διαφάνεια και αδύναμο έλεγχο. Οι πρόσφατες αποκαλύψεις δεν αφορούν απλώς κακοδιαχείριση ή διοικητικά λάθη. Αναδεικνύουν κάτι βαθύτερο: τη μετατροπή της αγροτικής πολιτικής σε μηχανισμό εξάρτησης.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });Αυτό ακριβώς θα αναγνώριζε ο Τζέφερσον. Οχι ως ζήτημα αγροτικής παραγωγής, αλλά ως πρόβλημα θεσμικής αρχιτεκτονικής. Οταν ο αγρότης επιβιώνει όχι από τη γη του αλλά από τη διαχείριση επιδοτήσεων, όταν η πρόσβαση στους πόρους περνά μέσα από διοικητικούς και πολιτικούς διαύλους, ο ανεξάρτητος πολίτης μετατρέπεται σε δικαιούχο. Η δημοκρατία δεν υπονομεύεται με σύγκρουση. Υπονομεύεται με εξάρτηση.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Ο Τζέφερσον δεν προσφέρει έτοιμες λύσεις για τον 21ο αιώνα. Προσφέρει όμως ένα ερώτημα που παραμένει άβολο: «Πώς περιορίζεται μια εξουσία που εμφανίζεται ως αναγκαία και εργαλειακή – δηλαδή ως τεχνική λειτουργία και όχι ως πολιτική επιλογή – ενώ στην πράξη παράγει μόνιμες σχέσεις εξάρτησης;». Οσο αυτό το ερώτημα παραμένει χωρίς καθαρή απάντηση, ο Τόμας Τζέφερσον δεν ανήκει απλώς στην Ιστορία. Παραμένει, με τον πιο ουσιαστικό τρόπο, σύγχρονος.
Ο Κωνσταντίνος Συριόπουλος είναι καθηγητής Χρηματοοικονομικής στο College of Business του Zayed University, UAE
Κάθε Πρωτοχρονιά ενθαρρύνει βαθυστόχαστες αναπολήσεις, αναστοχασμό προηγούμενων και εμβριθείς προγνώσεις. Πόσω μάλλον φέτος, που αποχαιρετούμε το πρώτο τέταρτο του πρώτου αιώνα της χιλιετίας.
Ποιος τη θυμάται, αλήθεια, την έρμη; Αν και μια ολόκληρη γενιά, οι μιλένιαλ ονοματίστηκαν έτσι επειδή θα έπρεπε να θυμούνται εκείνα τα πυροτεχνήματα, μάλλον τίποτε συνταρακτικό δεν έγινε. Οι μη μιλένιαλ περιμέναμε με δέος να κατακρημνίσει τα πάντα ο φοβερός «Ιός της Χιλιετίας», το Υ2Κ, αλλά απογοητευτήκαμε. Θα γινόταν, έλεγαν, χαλασμός Κυρίου, επειδή οι υπολογιστές (για να εξοικονομήσουν αποθηκευτική ικανότητα) χρησιμοποιούσαν για κάθε έτος μόνο δύο ψηφία. Ετσι με το που θα γύρναγε 2000, οι υπολογιστές θα νόμιζαν ότι ξημέρωνε το 1900. Θα προσέκρουαν σε λογικό κενό, θα πάγωναν και, αν είχαν χέρια, θα τα σήκωναν ψηλά.
Από τη στιγμή που συνειδητοποιήθηκε το πρόβλημα, σχηματίστηκαν επιτροπές, εξαγγέλθηκαν προγράμματα, ξοδεύτηκαν δισεκατομμύρια. Τελικά, δεν καταστραφήκαμε. Ηταν υπερβολή ή μήπως είχε δίκιο ο πρόεδρος Κλίντον που τη βάφτισε την πρώτη πρόκληση της χιλιετίας που αντιμετωπίσαμε επιτυχώς – και με το «καλημέρα»;
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Το έχουν φαίνεται οι χιλιετίες. Η προηγούμενη, το 1000, αντιμετωπιζόταν με μεγαλύτερο δέος. Η ίδια η Αποκάλυψη του Ιωάννου ανέφερε ότι ο Αντίχριστος θα ερχόταν σε 1.000 χρόνια, προάγγελος του τέλους του κόσμου. Περισσότερες πληροφορίες προσέφερε η «Πολιτεία του Θεού» του Αγίου Αυγουστίνου, όσο και αν αποθάρρυνε την κυριολεκτική ταύτιση με το έτος 1000. Καθώς αυτό πλησίαζε, και παρά τις προσπάθειες της επίσημης Εκκλησίας (Δυτικής και Ανατολικής) να απομακρύνει φαντασιώσεις, τόσο ο φόβος μεγάλωνε. Τελικά, δεν ήρθε ο Αντίχριστος, ούτε το Τέρας της Αποκάλυψης. Ούτε τότε, ούτε και το 1033 (χίλια χρόνια μετά τη Σταύρωση).
Παρά ταύτα, ο κόσμος που ακολούθησε το 1000 κατέληξε ριζικά διαφορετικός από αυτόν που προηγήθηκε. Πολλά από όσα θεωρούμε δεδομένα διαμορφώθηκαν στις λίγες δεκαετίες που ακολούθησαν το 1000. Τα ευρωπαϊκά έθνη (σε βρεφική μορφή), η μορφή της απολυταρχίας, η έναρξη της ανακατάληψης της Ισπανίας και του εξισλαμισμού της Ανατολής, η διαμόρφωση πολιτιστικού χάρτη που θυμίζει τα δικά μας. Τελικά, το 1000 ήταν ορόσημο, σημείο καμπής, ακόμη και χωρίς τον Αντίχριστο. Ενα τέταρτο του αιώνα μέσα στη δική μας χιλιετία, μήπως συμβαίνει το ίδιο; Μήπως, αργά αλλά σταθερά, μετακινείται η γη κάτω από τα πόδια μας;
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });Μην ξεχνάμε ότι λίγο πριν από το 2000 είχε εξαγγελθεί το «Τέλος της Ιστορίας» και φαινόταν μόνιμη και ανέφελη η επικράτηση της φιλελεύθερης δημοκρατίας. Η παγκοσμιοποίηση και η τεχνολογία συντηρούσαν διεθνείς σχέσεις αλληλεξάρτησης και συνεργασίας, αποτυπωμένων επίσημα στους «Στόχους της Χιλιετίας». Οι σχέσεις μεταξύ κρατών θα υπαγορεύονταν από κανόνες, τους οποίους η παγκόσμια κοινότητα υπερασπιζόταν (όπως στη Σερβία). Οι αντιπαλότητες φάνταζαν αταβιστικά κατάλοιπα ενός κόσμου που έφευγε. Το Game of Thrones βρισκόταν μόνο στην τηλεόραση.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Στην αυγή του 2026 οι αισιόδοξες προσδοκίες είναι τόσο μακριά μας, όσο μακρινός φαντάζει ο «Ιός της Χιλιετίας». Οι πόλεμοι πολλαπλασιάζονται (μαζί και οι ειρηνεύσεις του προέδρου). Τα σύνορα ξαναϋψώνονται – για εμπορεύματα και για ανθρώπους. Τα ανθρώπινα δικαιώματα καταπατούνται με ελαφρότητα. Ο αυταρχισμός και η υποχώρηση της δημοκρατίας εξαπλώνονται. Ο «Ενας Πλανήτης» θρυμματίζεται.
Εχει αλλάξει, πάλι, ο ρους της Ιστορίας ή μήπως δεν χάθηκε η παρτίδα; Στον Αντίχριστο δύσκολα αντιλέγεις. Στη δική μας περίπτωση, ίσως ακόμα παλεύεται.
Ο Πλάτων Τήνιος είναι οικονομολόγος, ομότιμος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Πειραιά
Τις αντίξοες και επίκινδυνες συνθήκες κάτω από τις οποίες οι ομάδες διασωστών έκαναν τα αδύνατα δυνατά για να βρουν όσο πιο σύντομα γινόταν τους 4 ορειβάτες, προτού διαπιστωσθεί ότι είχαν χάσει τις ζωές τους από χιονοστιβάδα σε υψόμετρο μεγαλύτερο των 2.000 μέτρων, καταγράφει συγκλονιστικό βίντεο.
Στις ίδιες εικόνες αποτυπώνεται η τελευταία πράξη της τραγωδίας. Μέσα στα χιόνια, οι διασώστες έχουν φτάσει στον τόπο του άδικου χαμοπύ, αφότου έχουν καταφέρει να εντοπίσουν σε λίγο χρόνο για τέτοιου είδους επικίνδυνες επιχειρήσεις τα ίχνη τους, και παραδίδουν τις σορούς σε ελικόπτερο που ίπταται στην ομίχλη.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Με ελικόπτερο Super Puma της Πολεμικής Αεροπορίας μεταφέρθηκαν οι σοροί των 4 άτυχων ορειβατών από τη Φωκίδα. Η επιχείρηση πραγματοποιήθηκε με μεγάλη δυσκολία, λόγω της σφοδρής κακοκαιρίας που σημειώθηκε στα Βαρδούσια όρη, ενώ το σημείο όπου εντοπίστηκαν οι σοροί ήταν εξαιρετικά δύσβατο λίγο πριν την κορυφή Κόρακας, μια περιοχή με απότομες και κάθετες πλαγιές.
Απ’ τα χαράματα μας έχουν ζαλίσει! Ανά πεντάλεπτο βαράνε τα κουδούνια – όχι της κάτω πόρτας, των διαμερισμάτων. Να ‘ξερα ποιος τους μπάζει όλους αυτούς στην πολυκατοικία και παίρνουν σβάρνα τους ορόφους. Μακάρι να υπήρχε θυρωρός, να έκανε έναν στοιχειώδη έλεγχο – θυμάμαι τον μπάρμπα Αριστείδη, κέρβερος σωστός. Τότε βεβαίως η Κυψέλη είχε άλλο επίπεδο. «Βία Βένετο» την έλεγαν τη Φωκίωνος Νέγρη. Εντάξει, δεν είμαι τόσο αρχαία για να τη θυμάμαι στις μεγάλες της δόξες, πρόφτασα ωστόσο να πάρω μια γεύση…
Μη με παρεξηγείτε. Σέβομαι κι αγαπάω τα έθιμα. Δεν θα είχα αντίρρηση να ακούσω τα κάλαντα και από δυο και από τρεις ακόμα παρέες παιδιών. Να τσουλήσω και τον καημένο τον Μίμη με την αναπηρική καρέκλα στο χολ, ίσως και να μαλάκωνε με το «Αρχιμηνιά κι αρχιχρονιά» μια στάλα η ψυχούλα του.
Εδώ όμως η κατάσταση ολοένα και χειροτερεύει. Βγαίνει πλέον παγανιά κάθε καρυδιάς καρύδι. Με ό,τι κλαμπατσίμπαλο διαθέτει ο καθένας. Συνήθως βέβαια βαράνε απλώς τα τρίγωνα. Και άρρυθμα συν τοις άλλοις. Προχθές, στο σουπερμάρκετ, εμφανίστηκαν δυο μαντράχαλοι με κασετόφωνο. Πάτησαν το κουμπί κι έπειτα είχαν την απαίτηση να τους χαρτζιλικώσουν!
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Δεν μιλάμε για παρέες μα για συμμορίες. Ξένοι – να τους πω πρόσφυγες; Να μην τους πω λαθρομετανάστες; –, οι οποίοι δεν είναι καν χριστιανοί. Ρομά – δεν θα τους πω γύφτους, μου το έχει απαγορέψει η εγγόνα μου. Γιατί παρακαλώ; Ο Κωστής Παλαμάς τι έγραψε; Τον «Δωδεκάλογο του Ρομά»; Ανάθεμα κι αν ξέρουν οι νέοι τον Παλαμά… Πρέπει να τους κρατάς κατώφλι. Θα κοιτούν – εννοείται – μες στο σπίτι σου. Αδιάκριτα, ληστρικά. Θα σχεδιάζουν διαρρήξεις.
Μολών λαβέ! Ετσι κι επιχειρήσουν το οτιδήποτε, οποτεδήποτε, τους την άναψα. Εχω μέρα και νύχτα πάνω μου το όπλο του Μίμη, κατάφερε να μην το παραδώσει όταν αποστρατεύθηκε. Με σφαίρες στη θαλάμη. Ετοιμο να μπουμπουνίσει. «Ξέρεις να το χειρίζεσαι;», θα απορήσετε. Κρητικιά είμαι, ο πατερούλης λαχταρούσε αγόρι, έσπειρε τέσσερις θυγατέρες, εγώ βγήκα η πιο τσαούσα, μου έμαθε να παίζω μπαλοθιές από δέκα χρονών. «Κι αν σε πιάσουν στον ύπνο;». Πάντα κοιμάμαι με το ένα μάτι ανοιχτό, ποτέ δεν χαλαρώνω. Ευλογία είναι αυτό ή κατάρα;
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });Πώς θα επιθυμούσα να λένε τα κάλαντα; Καθωσπρέπει. Να έχουν ωραίες, γυμνασμένες φωνές. Να γνωρίζουν μέχρι τέλους τα λόγια – όχι που τα ξεπετάνε, που παραλείπουν ολόκληρες στροφές για να φτάσουν μια ώρα αρχύτερα στο «χρόνια πολλά, κυρία!» και να απλώσουν τις χούφτες τους. Να ξεχειλίζουν πρωτίστως από αγνότητα. Αγόρια που έχουν μαλλιάσει τα μάγουλά τους, κορίτσια που τους έχει έρθει περίοδος θα έπρεπε να αποκλείονται διά νόμου. Πού ξέρω εγώ ότι στο «ψηλή μου δεντρολιβανιά» δεν κάνουν πρόστυχες σκέψεις; Οταν ήμουν στο Αρσάκειο, προετοίμαζα τα παιδιά από τα τέλη Νοεμβρίου. Τους δίδασκα την ιστορία, τους συμβολισμούς των λέξεων, πώς δένει η λαϊκή μούσα με το θρησκευτικό πνεύμα των ημερών. Τους μάθαινα τη μελωδία στη μελόντικα ή στη φλογέρα – θυμάμαι, συγκινούμαι, μια μαθήτρια που έπαιζε μαντολίνο, διέθετε γνήσιο μουσικό τάλαντο, πόσο απογοητεύτηκα όταν την είδα προ ετών στην τηλεόραση να λέει κάτι ελεεινά καψουροτράγουδα – είχε εκπορνέψει και τον εαυτό της και την τέχνη της…
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Τους απαγόρευα αυστηρά να δέχονται χρήματα. «Αργύρια έλαβε ο Ιούδας για την προδοσία!», τους θύμιζα. «Εσείς θα αρκείστε σε χειροποίητα, παραδοσιακά γλυκίσματα. Θα σας τα τυλίγουν σε χαρτοπετσέτες, θα τα βάζετε στις τσέπες σας, τα μισά θα τα δίνετε στους φτωχούς… Στους οποίους επίσης θα ψάλλετε τα κάλαντα δίχως να προσδοκάτε ανταμοιβή!».
Κοντεύει δώδεκα το μεσημέρι. Είναι παραμονή Πρωτοχρονιάς. Το ασανσέρ ανεβοκατεβαίνει ακατάπαυστα. Βγαίνω με τη ρόμπα στον διάδρομο, πόρτες ανοίγουν – «να τα πούμε;». Ακούω και ξανακούω το «Αγιος Βασίλης έρχεται» από τον δεύτερο, από τον τρίτο… Μονάχα τη δική μου πόρτα δεν χτυπάνε! Λες να τους σφύριξε κανείς ότι στον πέμπτο μένει μια κωλόγρια που δεν δίνει τ’ αγγέλου της νερό;
Οι ευρωπαϊκοί πόροι για την ενίσχυση της γεωργίας στα κράτη – μέλη της Ευρωπαϊκής Ενωσης ορίζονται στον προϋπολογισμό της. Το ύψος τους, δηλαδή, είναι πάντα δεδομένο, δεν κυμαίνεται αναλόγως των εκάστοτε αναγκών του καθενός. Φυσικά, υπάρχουν εξαιρέσεις για έκτακτες συνθήκες, όμως η κλοπή των πόρων δεν αναγνωρίζεται ως τέτοια. Αυτό είναι βέβαια πασίγνωστο και ήταν ο λόγος για τον οποίο, από την πρώτη κιόλας ώρα που αποκαλύφθηκε το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, οι αναταράξεις που θα ακολουθούσαν στον αγροτικό κόσμο ήταν εγγυημένες. Αφενός, λόγω των αναπόφευκτων ευρωπαϊκών κυρώσεων, αφετέρου, επειδή αυτά που εισέπρατταν δολίως οι επιτήδειοι με τις ψευδείς δηλώσεις τα στερούσαν από κάποιους άλλους. Η κυβέρνηση επέμενε, ωστόσο, ότι κανείς δεν πρόκειται να στερηθεί τα ποσά που δικαιούται, διότι τα κλεμμένα θα επιστραφούν και άλλα ηχηρά παρόμοια. Οι εξελίξεις τη διέψευσαν, οι αγρότες έμειναν απλήρωτοι, το νέο πρόβλημα προστέθηκε στα ήδη συσσωρευμένα και το αποτέλεσμα το βλέπουμε στα μπλόκα.
Ο μόνος τρόπος, εκ των πραγμάτων, ώστε να μην επαναληφθεί το όργιο της διασπάθισης των πεπερασμένων πόρων από ημετέρους ήταν η υπαγωγή της αρμοδιότητας για την καταβολή των πάσης φύσεως αγροτικών ενισχύσεων στην ΑΑΔΕ. Αυτό που προείχε ήταν να δείξει αμέσως η κυβέρνηση, μέσα και έξω, ότι η κομπίνα τελείωσε και δεν θα επαναληφθεί. Για τον λόγο αυτόν, ανακοινώθηκε από τις πρώτες μέρες η πρόθεση της κυβέρνησης να καταργήσει τον ΟΠΕΚΕΠΕ και να αναθέσει το έργο του στην ΑΑΔΕ – άλλο αν περνούσαν οι μήνες χωρίς να γίνεται τίποτα και μόλις τις προάλλες ψηφίστηκε από τη Βουλή η σχετική διάταξη. Η υπαγωγή στην ΑΑΔΕ είναι όμως το σημείο στο οποίο οι αγρότες των μπλόκων είναι ανυποχώρητοι. Κατά τις πρώτες εβδομάδες, δεν εξηγούσαν τον λόγο της εναντίωσής τους και όλοι απορούσαμε πώς είναι δυνατόν να μη θέλουν μια αδιάβλητη διαδικασία που θα αποκλείει ατασθαλίες! Ωσπου κάποιος αγροτοσυνδικαλιστής έκανε τον κόπο να εξηγήσει ότι, αν οι πληρωμές περνούν από την ΑΑΔΕ, μπορεί να συμψηφίζονται με τις οφειλές τους. Με απλά λόγια, θέλουν και να πληρώνονται και να μην πληρώνουν ή, για να μην τους αδικώ, θέλουν να πληρώνονται αμέσως, αλλά να πληρώνουν όταν θέλουν και τους βολεύει. Ωραίο δεν ακούγεται; Φαντάζομαι ο καθένας μας θα το ήθελε για τον εαυτό του. Τι κρίμα που δεν μπορεί να γίνει!
Εν πάση περιπτώσει, ανεξαρτήτως του πώς κρίνουμε τη στάση τους εμείς οι τρίτοι, οι αγρότες αυτό ζητούν και έχουν τα μέσα για να εκβιάσουν. Το ΠΑΣΟΚ, όμως, γιατί καταψήφισε τη σχετική διάταξη στη Βουλή; Προφανώς, επειδή αυτό ζητούν οι αγρότες των μπλόκων. Και αφού το ζητούν, πώς να τους χαλάσει το χατίρι; Εδώ ο εκπρόσωπος του κόμματος Κώστας Τσουκαλάς έφτασε στο σημείο να λέει, χωρίς να ντρέπεται, ότι «οι αγρότες έδειξαν πολύ μεγάλη ωριμότητα», επειδή «φαίνεται πως οι ίδιοι θα διευκολύνουν τη διέλευση» από τα μπλόκα!
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Ομως, ύστερα από μια τέτοια ξεδιάντροπη επίδειξη ψηφοθηρίας εις βάρος της κοινής λογικής, μην περιμένουν να κουνηθεί η βελόνα. Προς τα πάνω τουλάχιστον, είναι αδύνατον. Προς τα κάτω, είναι πιθανό. Αυτό δεν είναι στάση κόμματος που εκπροσωπεί μια εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης – κι ας δηλώνει έτοιμος ο πρόεδρός του. Με κάτι τέτοια, πάντως, αρχίζει να εμπεδώνεται σταδιακά η αντίληψη ότι το ΠΑΣΟΚ δεν ενδιαφέρεται να κυβερνήσει· ο λόγος της ύπαρξής του εξαντλείται στην πτώση του Μητσοτάκη. Δεν διαφέρει, δηλαδή, από τα άλλα κόμματα της αριστερής αντιπολίτευσης. Οπως ο ΣΥΡΙΖΑ, η Πλεύση Ελευθερίας, η Νέα Αριστερά και οι άλλοι της ιδίας κατηγορίας, παρομοίως και το ΠΑΣΟΚ επιδιώκει τη «μεγάλη αναστάτωση», με την ελπίδα ότι από αυτή θα προκύψει μια «θαυμάσια κατάσταση». Γίνεται ουρά στο μέτωπο της στείρας άρνησης.
Το θετικό, βέβαια, είναι ότι με την κατεύθυνση που έχει πάρει το ΠΑΣΟΚ προς τη ριζοσπαστική Αριστερά διευκολύνεται η διαδοχή στην ηγεσία, διότι όταν θα αναλάβει ο Χάρης Δούκας, όπως φαίνεται πιθανότερο, δεν θα είναι δύσκολο να επέλθει η πολυπόθητη σύμπλευση με τον ΣΥΡΙΖΑ. Υπό την προϋπόθεση, βέβαια, ότι θα υπάρχει ΣΥΡΙΖΑ μετά τις εκλογές! Κάτι για το οποίο ούτε ο Σωκράτης Φάμελλος μπορεί να είναι βέβαιος…
Τραγωδία εκτυλίχθηκε το απόγευμα του Σαββάτου (27/12) στο Εσενγιούρτ της Κωνσταντινούπολης, όταν λεωφορείο εξετράπη της πορείας του και κατέληξε σε χαντάκι, με τρεις ανθρώπους να χάνουν τη ζωή τους και ακόμη 10 να τραυματίζονται.
Σύμφωνα με τις πρώτες πληροφορίες, το ατύχημα σημειώθηκε στη συνοικία Γεσιλκέντ, στη λεωφόρο Ναζίμ Χικμέτ, όταν ο οδηγός του λεωφορείου έχασε τον έλεγχο του οχήματος και το λεωφορείο ανετράπη σε χαντάκι.
Esenyurt’ta midübüs şarampole yuvarlandığı kazada 3 kişi hayatını kaybetti. pic.twitter.com/P2JbkgydEN
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})— TRHaber (@trhaber_com) December 27, 2025
Σε σοβαρή κατάσταση ένας από τους τραυματίεςΣτο σημείο έσπευσαν πολλά ασθενοφόρα και ισχυρές δυνάμεις της Πυροσβεστικής και της Αστυνομίας, οι οποίες συνεχίζουν τις προσπάθειες απεγκλωβισμού και παροχής βοήθειας.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Οι τραυματίες, ένας από τους οποίους βρίσκεται σε σοβαρή κατάσταση, μεταφέρονται σε κοντινά νοσοκομεία.
İstanbul Esenyurt’ta feci kaza!!
Esenyurt Cumhuriyet Mahallesi’nde bulunan nazım Hikmet Bulvarı’ndan uçuruma yuvarlanan yarım otobüs çok sayıda yaralı var
Umarım can kaybı yaşamayız
Ambulans ekipleri emniyet ve itfaiye anında müdahale ettiler #karyağışı pic.twitter.com/XaYXriwzRW
— yunus (@yohannisqecrinn) December 27, 2025
Η νομαρχίας της Κωνσταντινούπολης, σε ανακοίνωση της, ανέφερε το δυστύχημα συνέβη στις 17:10 και προκλήθηκε από την ανατροπή του οχήματος λόγω βροχής.
Οι γνώστες και οι ωμοί παρατηρητές θεωρούν ότι η ανάφλεξη του κ. Καιρίδη στην Επιτροπή Εθνικής Αμυνας και Εξωτερικών Υποθέσεων της Βουλής, για την απουσία του κ. Δένδια, οφείλεται στον βαθύτερο εκνευρισμό για τη δύσκολη υποψηφιότητά του στον Βόρειο Τομέα. Πολλοί οι ανταγωνιστές, δύσκολη η αρένα. Εάν ισχύει αυτό, τότε μάταια ο κ. Δαβάκης διεκδίκησε τη θέση του «συνεπίκουρου του υπουργού», αφού ο κ. Καιρίδης για άλλον λόγο θύμωνε.
Είναι βέβαια λίγο υποτιμητικό, εμμέσως, να σε θεωρούν κυβερνητικό στέλεχος β’ κατηγορίας. Αυτό μπορεί να συμβαίνει και με τον κ. Καιρίδη που θεώρησε υποτιμητική την απουσία του κ. Δένδια από τη συνεδρίαση στην οποία ο ίδιος προήδρευε, αλλά και με τον κ. Δαβάκη, αφού ο κ. Καιρίδης τον κατέταξε στους «υποδεέστερους» (σε αντίστιξη με τον κ. Δένδια που τον κατέταξε στους περιφρονητές). Φυσικά οι θεσμικές κατατάξεις συμβαίνουν με τον σχηματισμό της κυβέρνησης και την ορκωμοσία. Η μοίρα όμως σε αναγκάζει, αν είσαι «υπό» (υφυπουργός, υποδιοικητής κ.λπ.), να διεκδικείς το «αντί αυτού». Ιδίως εν όψει δύσκολων εκλογών.
Ο κ. Καιρίδης για την ώρα αναζητά άλλη πρόθεση και όχι το «υπό» ούτε το «αντί».
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Αν είναι αλήθεια ο ισχυρισμός των περί τη Νέα Δημοκρατία πραγματογνωμόνων, διεκδικεί απλώς την πολιτική μακροημέρευση, δηλαδή το επαναληπτικό «ανά». Ενα παιχνίδι γραμματικών προθέσεων που εικονογραφεί αδυσώπητες πολιτικές μάχες. Τι ακριβώς θα συζητούσαν στην κοινοβουλευτική επιτροπή, έστω εν τη απουσία του κ. Δένδια; Η θεματολογία, οι θεωρήσεις βουλευτών και κομμάτων εξαφανίστηκαν γιατί επικράτησε το ρομαντικό δράμα τον αντεγκλήσεων.
Υπάρχει το δράμα των μεγάλων, αρνητικών για την κυβέρνηση, υποθέσεων (Τέμπη, ΟΠΕΚΕΠΕ), υπάρχει και το «μέσα» δράμα του αγώνα προσωπικής εκλογικής επιβίωσης.
Η λειτουργία «προς τα μέσα» έχει καταλάβει μεγάλο μέρος της κυβερνητικής μηχανής. Ο καθένας θέλει να περισώσει το αύριό «του», αντί να σώσει το παραταξιακό αύριο.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Προβλέψιμο, σε σχέση με τα ισχύοντα πολιτικά ήθη. Η πολιτική στηρίζεται σε εξω-ιδεολογικές σχέσεις που εκ των πραγμάτων έχουν ρηχότητα, ανταγωνισμούς και επιβάλλουν συνεχή ετοιμότητα έναντι του εσωκομματικού αντιπάλου και υπονομευτή. Η πολιτική στην εκλογική της διάσταση είναι ο κατ’ εξοχήν «νεοφιλελεύθερος» χώρος, εκτός ίσως από το ΚΚΕ, όπου εκεί βασιλεύει η συγκεντρωτική «εκλογικότητα».
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });Η δομή που ονομάζουμε καταχρηστικά «κρίση» του πολιτικού συστήματος (ενώ είναι η ουσιώδης εξέλκωσή του) έχει εντείνει την πολιτική αλυσιτέλεια, αφού έχει καταστρέψει τις ταυτότητες και τα ιδεολογικά σύνορα. Ο ριζοσπαστισμός συχνά συγχέεται με μια ασχεδίαστη αποκαθηλωτική έξαψη και κυρίως η ίδια του η συχνά φορμαλιστική και άρριζη ένταση υποκαθιστά τον ενεργό φιλοσοφικό, θεωρησιακό και ιδεολογικό χώρο, άρα και τις πολιτικές θέσεις. Η δομική κρίση είναι ο πυρήνας μιας διάτρησης των κομματικών σωμάτων και της παραγωγής ενός πληθυνόμενου ενδιάμεσου. Μιας μεμβράνης αποηθικοποίησης και πολιτικής αντιπαραγωγής. Καβγάδες και κραυγές.
Ο Δημήτρης Σεβαστάκης είναι ζωγράφος και καθηγητής στη Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του ΕΜΠ
Σεισμός 7 βαθμών σημειώθηκε σήμερα περίπου 32 χιλιόμετρα στα ανοιχτά της παραθαλάσσιας πόλης της βορειοανατολικής Ταϊβάν, της Γιλάν, όπως ανακοίνωσε ο μετεωρολογικός οργανισμός της νήσου.
Η σεισμική δόνηση σημειώθηκε στις 23:05, τοπική ώρα (17:05 ώρα Ελλάδας). Δεν υπάρχουν μέχρι στιγμής αναφορές για τραυματίες, ούτε μεγάλης έκτασης ζημιές. Δεν εκδόθηκε ειδοποίηση για τσουνάμι.
Από τη δόνηση σείσθηκαν κτίρια στην πρωτεύουσα Ταϊπέι, ενώ σύμφωνα με την ίδια πηγή το εστιακό βάθος του σεισμού ήταν 73 χιλιόμετρα.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Η Πυροσβεστική Υπηρεσία ανακοίνωσε ότι βρίσκεται σε εξέλιξη η εκτίμηση των ζημιών.
Η εταιρεία TSMC, ο μεγαλύτερος κατασκευαστής ημιαγωγών στον κόσμο, ανακοίνωσε ότι ένας μικρός αριθμός εγκαταστάσεών της στο επιστημονικό πάρκο Σιντσού, όπου βρίσκεται η έδρα της, εκκενώθηκε λόγω του σεισμού, με βάση τα πρωτόκολλα ασφαλείας.
Ο σεισμός σημειώθηκε τρεις ημέρες μετά από έναν σεισμό μεγέθους 6,1 βαθμών.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Η Ταϊβάν βρίσκεται κοντά στην ένωση δύο τεκτονικών πλακών και είναι επιρρεπής σε σεισμούς.
Το 2016 σκοτώθηκαν περισσότεροι από 100 άνθρωποι από σεισμό που σημειώθηκε στη νότια Ταϊβάν, ενώ το 1999 σεισμός 7,3 βαθμών προκάλεσε τον θάνατο περισσότερων από 2.000 ανθρώπων στη νήσο.
Οσο κι αν σπάω το κεφάλι μου παραμονή Χριστούγεννα αδύνατον να θυμηθώ. Ούτε και μέρες γιορτών. Μόνο πού και πού, σαν τώρα, ένα έλατο μόλις κομμένο απ’ το βουνό αναδύεται αργά στη μνήμη, και δίπλα κάτι δώρα που έφερε ο μπαμπάς, θάμουν πολύ μικρός ούτε τεσσάρων, γιατί ο Παντελής δεν είχε γεννηθεί ακόμα. Ηταν πολλά πολλά χρωματιστά στολίδια για το δέντρο, μια σειρά από μολυβένια στρατιωτάκια, σύνταγμα ολόκληρο κι ένας στρατηγός με το λοφίο τέντα. Α ναι, κι ένα τρενάκι πράσινο σκούρο του κυπαρισσιού με το κουρδιστήρι στο πλάι, βλέπεις ακόμα τότε, ούτε μπαταρίες ούτε τηλέ.
Πολύ μ’ αρέσανε θυμάμαι. Επαιξα με τα στρατιωτάκια σχηματισμούς κι επιθέσεις απάνω στο χαλί. …κι ύστερα, πριν καν τα βαρεθώ, όπως συμβαίνει με όλα, ακόμα και με τους πρώτους έρωτες, στην πιο δυνατή στιγμή της σχέσης μας, τα πήρα δίπλα στο τζάκι κι άρχισα να τα λιώνω ένα ένα στη φωτιά. Εβλεπα να αργολιώνουν κι ένιωθα μια μυστήρια ταραχή, όχι ότι τα καταστρέφω αλλά σαν να τα ξαναγεννώ. Οπως έρρεε αργά στην αρχή το χρώμα κι ύστερα πώς το κόκκινο του επενδυτή μπλεκόταν με το ιβουάρ στο παντελόνι και πριν προλάβει να γίνει ένα, ερχόταν καθυστερημένο το γαλανό πηλήκιο με το μελανί γείσο και τα σκέπαζε, χάνοντας σιγά σιγά τη λάμψη του κι αυτό, μέχρι να γίνουν όλα ένας στιλπνός γκρίζος όγκος που αδύνατον τότε να περιγράψω το σχήμα του, όλο καμπύλες και μαλακές πτυχές, και που χρόνια μετά το βρήκα σ’ ένα γλυπτό του Χένρι Μουρ στο μουσείο Γουλανδρή στην Ανδρο.
Και το τρενάκι δεν είχε καλύτερη τύχη, μη νομίζεις αφού το έβαλα να τρέχει γύρω γύρω απ’ το τραπέζι της κουζίνας μετά το έβγαλα και στην αυλή. Μαζεύτηκαν και τα παιδιά της Μπίτσενας από δίπλα η Μαριώ του Καρίκου, η Κατινίτσα του Σέσε, κι εγώ στη μέση με το κουρντιστήρι δώστου και το γύριζα μέχρι δεν πήγαινε άλλο. Οταν πια το έβαλα να διασχίζει το τρούαλι (έτσι λέγαμε το ασβεστωμένο χώμα) σαν τρελό και να κάνει τα τσαλίμια του, τα παιδιά κοίταζαν μια το τρενάκι μια εμένα με τα μάτια σφόδρα διεσταλμένα. Οταν κάποια στιγμή τελείωσε το θέαμα και φύγαν σχεδόν αμίλητα, μπήκα σπίτι έκρυψα το κλειδάκι στην ψωμιέρα, ξαναβγήκα στην αυλή, πήρα μια κοτρόνα και το κοπάνισα όσες φορές άντεχα με μανία ώσπου να γίνει πλάκα. Χαλκομανία. Η Μητέρα μου γιατί το έκανες παιδί μου;
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})– Εχασα το κλειδί μαμά και τώρα μου είναι άχρηστο. Χωρίς κλειδί πώς θα τρέχει τι να το κάνω ένα τρένο ακίνητο;
Το διηγούμουν κάποτε σε μια συντροφιά, όπου δέσποζε μια κυρία με φωσφοριζέ γυαλιά και μαλλί κουρεμένο ψηλά πίσω το σβέρκο, κι όσο ερχότανε μπροστά μάκραινε κι έφτανε σταδιακά μέχρι κάτω γνάθο, χρώμα κορακί λουστρίνι που το διέσχιζε μια λεπτή τούφα κόκκινο της φωτιάς της πυρκαγιάς αρχίζοντας απ’ την κορφή της κεφαλής περνούσε τους κροτάφους σύρριζα στα ζυγωματικά για να καταλήξει θριαμβευτικά στα αριστερά τσαούλια. Αυτή λοιπόν η γνωστή κυρία απεφάνθη ως αυτοσχέδια ψυχολόγος:
– Εγώ νομίζω αν μου επιτρέπεται Σταμάτη ότι όλο αυτό έχει να κάνει με το πρόβλημα που έχετε με τον πατέρα σας. Ο,τι σας χαρίζει το μισείτε. Λόγω εκ μεταφοράς.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Τι λέει η κοκκινότουφα; Σοβαρά τώρα; Και τα υπέροχα στολίδια του δέντρου που μου έφερε ο μπαμπάς γιατί τα λάτρεψα και τα φύλαγα μέχρι που έσπασε ο θερμοσίφωνας και πνιγήκαν τα καημένα στο πατάρι; Στο ίδιο κουτί μου τα ‘φερε με τα στρατιωτάκια και το κουρδιστό το τρένο. Τι δηλαδή; Με τα δύο δώρα τον μισούσα και με το ‘να τον αγαπούσα;
Πώς το θυμάμαι ένα απ’ αυτά τα στολίδια. Ενα λιλιπούτειο χρυσοκόκκινο κλουβί και μέσα ένας παπαγάλος σ’ όλα τα χρώματα, πράσινο του παγονιού, μπλε του ουρανού μαύρα ματάκια ρόδινο λαιμό και χρυσαφί λοφίο. Κι όλο ραντισμένο με τη χρυσόσκονη της μνήμης.
Πολλές φορές όταν ο ύπνος δεν με θέλει, φέρνω στο νου μου κείνο το αυτόφωτο κλουβάκι, μπαίνω μέσα του και μ’ αγκαλιάζουν τα όνειρα.
Καλά Χριστούγεννα.
Πόσο γρήγορα έρχονται κάθε χρόνο τα Χριστούγεννα από τότε που μεγαλώσαμε. Εχεις παρατηρήσει ότι τώρα ο χρόνος μετράει διαφορετικά, από τότε που ήσουν παιδί; Κλείνεις για λίγο τα μάτια. Τι σκεφτόσουν πέρυσι τέτοιες μέρες; Πού βρισκόσουν; Τι ευχόσουν για τη νέα χρονιά; Νιώθεις ότι κάθε χρονιά μικραίνει όλο και πιο πολύ ο χρόνος που έχεις να ζήσεις, να ονειρευτείς, να πέσεις και να ξανασηκωθείς από την 1η Ιανουαρίου έως τις 31 Δεκεμβρίου. Το ημερολόγιο δείχνει 24 Δεκεμβρίου και αισθάνεσαι ότι ήταν σαν χθες η ίδια μέρα πέρυσι. Εκανες όσα ήθελες; Θυμάσαι τι ήθελες; Θέλεις να θυμηθείς; Αντέχεις;
Πλέον αντέχεις τα πάντα. Φαίνεται στο βλέμμα. Ξέρεις, τα μάτια μένουν ίδια, όμως αλλάζει ο τρόπος που κοιτάνε. Τα βαραίνουν σκιές. Κάθε χρόνο περισσότερες. Πόσο άλλαξε το βλέμμα σου από πέρυσι, τι σου δίδαξε το 2025; Με έναν παράξενο τρόπο όσο περισσότερα μαθαίνεις, τόσο λιγοστεύουν οι βεβαιότητες. Οπως συμβαίνει και με τους δικούς σου ανθρώπους. Οσο αυξάνεται ο αριθμός των γνωστών, τόσο μικραίνει ο αριθμός των φίλων. Οι υπερβολικές δόσεις κοινωνικότητας, η «πολλή συνάφεια του κόσμου», η έκθεση «στων σχέσεων και των συναναστροφών την καθημερινή ανοησία» σε κάνουν να θέλεις να κλείσεις τον κύκλο ερμητικά.
Να χωράει μόνο εκείνους που ρωτούν με ανησυχία «δεν είσαι καλά, τι έχεις;» με το που ακούσουν στο ακουστικό απλώς και μόνο «καλημέρα». Πώς πάντα με νιώθουν από τον τόνο της φωνής ποτέ δεν θα το καταλάβω. «Και από τη φωνή σου και από τα μάτια». Μόνο οι πραγματικά δικοί σου άνθρωποι μπορούν να δουν το τεχνητό φίλτρο στο χαμόγελο που κοιτούν γοητευμένοι όλοι οι άλλοι. Γι’ αυτό και φέτος η χρονιά θα τελειώσει με τους πολύ δικούς σου ανθρώπους. Γράφεις ξανά το ίδιο σενάριο εορτών, με ίδιους πρωταγωνιστές. Υπόσχεσαι ότι και φέτος τα δώρα θα μείνουν κάτω από το δέντρο και δεν θα ανοίξουν πριν από την παραμονή Πρωτοχρονιάς. Ούτε κλεφτές ματιές. Ενα εσωτερικό παιχνίδι υπομονής, μία νοερή αναμέτρηση με τον εμμονικό παιδικό σου ενθουσιασμό.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Είναι οι μέρες που φτιάχνεις λίστες. Ποιους θα δεις, πού θα πας, με ποιους θα κλείσει μία ακόμα δύσκολη και συναρπαστική και στενάχωρη και χαρούμενη και εξαντλητική χρονιά. Τα είχε όλα. Ολα, λέξη-κλειδί. Πάντα πρέπει να τα έχεις όλα, κατασκευαστική αδυναμία στην επιλογή. Μετράς τις μέρες, μετράς ανθρώπους. Ποιοι έφυγαν πριν μπει το γκολ, ποιοι μπήκαν, ποιους γνώρισες, ποιοι είναι πάντα εδώ. Πιστοί υπασπιστές στον πετροπόλεμο, σε διαρκή επαγρύπνηση για να πατήσουν τα μονίμως χαλασμένα σου φρένα. Για να τραβήξουν το λουρί. Κι όμως αυτή τη φορά άφησες την πόρτα μισάνοιχτη να μπουν κι άλλοι, εντυπωσιακό, αν σκεφτείς ότι υπάρχει ανεπίγνωστη αποστροφή σε ό,τι περιλαμβάνει η λέξη «αλλαγή». Κι ας ξέρεις πια πως συνήθως οδηγεί στην ευτυχία. Αγχωμένα ερωτήματα «Πότε θα φύγεις; Πότε θα σε δω;» το ακατανόητο μόνιμο αίσθημα απώλειας κι ας πρόκειται για λίγες μόνο μέρες. Νέα ξεκινήματα, νέα δεδομένα, αλλά και απογοητεύσεις λίγο πριν από την εκπνοή του χρόνου. Ποτέ δεν θα πάψεις να εμπιστεύεσαι και να απογοητεύεσαι, πάντα με πανομοιότυπο παιδικό ενθουσιασμό, πάντα σαν την πρώτη φορά. Σφιχτές αγκαλιές αποχαιρετισμού, υποσχέσεις πως θα είναι μια υπέροχη χρονιά.
«Και πέρυσι το ίδιο μου υποσχέθηκες» ακούγεται παραπονιάρικα στην πόρτα του σπιτιού. Μα αυτό είναι το καλύτερο. Να σχεδιάζεις και να έρχονται όλα αλλιώς και να καταλαβαίνεις πως ίσως τελικά στη ζωή, αυτό είναι και το πιο ενδιαφέρον.
Πολλοί φοβούνται το μέλλον επειδή δεν έχουμε καλούς ηγέτες. Ανησυχούν διότι αρχηγοί μοχθηροί, αλλοπρόσαλλοι, πολιτικοί νάνοι, εξουσιομανείς ή θρησκευτικοί ζηλωτές οδηγούν τον κόσμο σε επικίνδυνα μονοπάτια. Πιστεύουν πως οι παγκόσμιες εξελίξεις ορίζονται κυρίως από καλές ή κακές προθέσεις και παραξενιές των ηγετών.
Την πορεία της εποχής μας, όμως, καθορίζει προπάντων η επιστημονική γνώση. Μαμή της Ιστορίας δεν είναι η βία, αλλά η τεχνολογία. Ακόμα και το απίθανο ενδεχόμενο ξαφνικής καταστροφής του πολιτισμού από παγκόσμιο πόλεμο δεν θα ήταν δυνατό αν δεν υπήρχε σήμερα στη διάθεση 9 κρατών η επικίνδυνη πυρηνική τεχνολογία.
Η βιομηχανική επανάσταση είναι πλέον συνεχής. Πριν αναγνωριστεί η 4η, εμφανίζεται η 5η. Η πρόοδος αναδύεται στην ευρεία Δύση αλλά και σε αναπτυσσόμενες χώρες, όπως Κίνα και Ινδία. Πρωταγωνιστής, οι ψηφιακές τεχνολογίες τεχνητής νοημοσύνης, ρομποτικής, Διαδικτύου, κυβερνοασφάλειας, υπολογιστικού νέφους κ.ά. Κβαντικός και βιολογικός λογισμός, οι τελευταίες λέξεις της υπολογιστικής τεχνολογίας για πολύπλοκα προβλήματα, θα ωθήσουν εφαρμογές και επιστημονικούς κλάδους. Πέρυσι παρουσιάστηκε κβαντικός επεξεργαστής που μέσα σε 5 λεπτά κάνει υπολογισμό για τον οποίο συμβατικοί υπολογιστές θα χρειάζονταν ένα τρισεκατομμύριο τρισεκατομμύρια χρόνια. Μολονότι μένει ακόμα πολλή δουλειά υψηλού επιστημονικού επιπέδου, πιθανώς θα αποδώσει μέσα στην επόμενη δεκαετία.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Η διασύνδεση ανθρώπου και μηχανής, με αλληλεπίδραση ηλεκτρονικών μέσων και χρηστών, είναι από τα σημαντικότερα πεδία της σύγχρονης πληροφορικής. Η εποχή της επικοινωνίας ανθρώπων με σκεπτόμενες μηχανές έρχεται σύντομα. Πιθανώς θα ενοποιηθούν σταδιακά διαφορετικές δεξιότητες τεχνητής νοημοσύνης, ώστε να κάνει πολλά από αυτά που κάνουν οι άνθρωποι. Επίσης, μελλοντικά θα μπορεί να συνδέεται ο ανθρώπινος εγκέφαλος με υπολογιστικά νέφη, πιθανώς μέσω νανο-ρομπότ. Αποτέλεσμα, η διεύρυνση της σκέψης, με απροσδιόριστες μακροπρόθεσμες συνέπειες για την ανθρωπότητα. Στα πεδία αυτά, πέρα από την πρωτοκαθεδρία των ΗΠΑ, ειδικευμένες σπουδές στην Κίνα απευθύνονται σε πάνω από 200.000 φοιτητές.
Οι προοπτικές της βιοτεχνολογίας δεν είναι λιγότερο εντυπωσιακές. Οι βιοτεχνολογικές καινοτομίες καλούνται να αντιμετωπίσουν νέους κινδύνους για φυτά, ζώα και ανθρώπους, αφού ο πολλαπλασιασμός των μεταφορών φέρνει νέες μεταδοτικές ασθένειες και παγκόσμιες επιδημίες. Η φαρμακολογία εξελίσσεται ταχύτατα. Εφευρίσκονται νέα φάρμακα και προϊόντα, όπως εμβόλια που βασίζονται σε τεχνικές mRNA. Εργαστηριακές μέθοδοι ανασυνδυάζουν βιολογικά μόρια για να τροποποιήσουν φυτά, ζώα ή μικροοργανισμούς. Εχουν δημιουργηθεί τροποποιημένα βακτήρια που συνθέτουν χρήσιμες ουσίες. Μπορούν να παραχθούν νέα είδη τροφών, να αντιμετωπιστούν ασθένειες και να θεραπευθούν κληρονομικές παθήσεις νέων ή αγέννητων παιδιών. Φυτά πιο φιλοπεριβαλλοντικά θα δεσμεύουν άζωτο από την ατμόσφαιρα, θα καταπολεμούν παράσιτα, θα αμύνονται έναντι επιβλαβών εντόμων ή θα βελτιώνουν διατροφικές δυνατότητες.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });Νέα υλικά, ανθεκτικότερα, ελαφρότερα, πιο λειτουργικά, που ξεπερνούν τα υπάρχοντα σε εξειδικευμένες ιδιότητες, δίνουν δυνατότητες να σχεδιαστούν καινοτόμα προϊόντα. Οι εφαρμογές της νανοτεχνολογίας μοιάζουν ατελείωτες και γίνονται σημαντικές για βιομηχανικούς τομείς πληροφορικής και τηλεπικοινωνιών, τροφίμων, ενέργειας, φαρμακευτικής και ιατρικής. Αντίστοιχη ραγδαία πρόοδος αναμένεται σε αποθήκευση ενέργειας, πράσινη μετάβαση, διαστημικές εφαρμογές κ.ά.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Το επερχόμενο μέλλον τρομάζει, προκαλεί αντιδράσεις, με αισθήματα τεχνοφοβίας και ανορθολογικές τάσεις λουδισμού. Πάντως, δεν θα καθοριστεί ούτε από τη μοίρα ούτε από υπερφυσικές δυνάμεις. Το διαμορφώνει η προσήλωση του κοινού ανθρώπου στην έξυπνη συσκευή του.
Ο Κίμων Χατζημπίρος είναι καθηγητής στο Εθνικό Μετσόβιο ΠολυτεχνείοΗ εορταστική περίοδος είναι συνυφασμένη με χαρά, οικογενειακά τραπέζια και στιγμές χαλάρωσης. Για τα ζώα συντροφιάς, ωστόσο, αυτή η περίοδος συχνά κρύβει κινδύνους που δεν είναι πάντα ορατοί. Από τα γιορτινά εδέσματα μέχρι τα πυροτεχνήματα της Πρωτοχρονιάς, η απροσεξία – έστω και στιγμιαία – μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρά, ακόμη και απειλητικά για τη ζωή περιστατικά. Ο Μιχάλης Κατσιμπούλας, καθηγητής Κτηνιατρικής, κτηνίατρος χειρουργός και πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του Αττικού Νοσοκομείου Ζώων, μιλάει στα «ΝΕΑ Σαββατοκύριακο» και εξηγεί τι πρέπει να προσέχουμε αυτές τις ημέρες.
«Τα γλυκά δεν είναι αθώα – μπορεί να γίνουν ζήτημα ζωής και θανάτου». Ποιοι είναι οι βασικοί κίνδυνοι των γιορτινών γλυκών για τα ζώα;
«Κάθε χρόνο τις ημέρες των γιορτών αντιμετωπίζουμε επαναλαμβανόμενα και σοβαρά περιστατικά. Πρόσφατα, ένα φιλικό, ημίαιμο σκυλάκι κατάπιε ένα ολόκληρο πανετόνε με σοκολάτα, σταφίδες και πιθανώς ξένα σώματα. Η ποσότητα και το περιεχόμενο δεν επέτρεπαν ούτε πρόκληση εμετού ούτε γαστροσκόπηση. Η μόνη ασφαλής λύση ήταν το χειρουργείο, ώστε να αφαιρεθεί το περιεχόμενο του στομάχου πριν προκληθούν μη αναστρέψιμες επιπλοκές».
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Ο Μ. Κατσιμπούλας τονίζει ότι «η σοκολάτα είναι τοξική για τους σκύλους, ενώ οι σταφίδες μπορεί να προκαλέσουν οξεία νεφρική ανεπάρκεια ακόμη και σε μικρές ποσότητες». Σε μεγάλες καταποσίες προστίθεται και ο κίνδυνος μηχανικής απόφραξης, διάτασης ή ρήξης του στομάχου.
«Η ζάχαρη κάνει κακό στο πεπτικό σύστημα όλων των ζώων – όχι μόνο σε σκύλους και γάτες, αλλά και σε κουνέλια ή χάμστερ. Τα γλυκά βρίσκονται συχνά σε χαμηλά τραπέζια ή σακούλες. Ενα λεπτό απροσεξίας αρκεί».
«Το γιορτινό τραπέζι δεν είναι για σκύλους». Ποια τρόφιμα του γιορτινού τραπεζιού είναι επικίνδυνα;
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });«Λίγο ψητό, μια κουταλιά σάλτσα, ένα κόκαλο “για να χαρεί” – όλα αυτά οδηγούν συχνά σε παγκρεατίτιδα, γαστρεντερίτιδα ή απόφραξη του πεπτικού. Πρόκειται για καταστάσεις που απαιτούν νοσηλεία ή και χειρουργική αντιμετώπιση».
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });Ιδιαίτερα επικίνδυνο, όπως επισημαίνει, είναι ότι «τα συμπτώματα δεν εμφανίζονται πάντα άμεσα. Ενα ζώο μπορεί να δείχνει καλά το βράδυ και να καταρρεύσει ώρες ή ημέρες αργότερα».
Η σύστασή του είναι ξεκάθαρη: «Το να μην προσφέρουμε γιορτινές λιχουδιές δεν είναι στέρηση, είναι φροντίδα. Η αγάπη δεν αποδεικνύεται με το φαγητό».
«Η Πρωτοχρονιά δεν είναι γιορτή για όλα τα ζώα». Τι συμβαίνει στα ζώα την ώρα των πυροτεχνημάτων;
«Οι αιφνίδιοι, δυνατοί και απρόβλεπτοι θόρυβοι ενεργοποιούν μηχανισμούς πανικού. Κάθε χρόνο καταγράφουμε αυξημένα περιστατικά φυγής, τραυματισμών και πτώσεων από μπαλκόνια ή φράχτες». Ο φόβος, όπως εξηγεί, «δεν είναι υπερβολή ή κακή εκπαίδευση. Είναι φυσιολογική αντίδραση σε ερεθίσματα που το ζώο δεν μπορεί να ερμηνεύσει». Σε ζώα με καρδιολογικά ή αναπνευστικά προβλήματα, το έντονο στρες μπορεί να αποβεί ιδιαίτερα επικίνδυνο.
«Η πρόληψη ξεκινά πριν αλλάξει ο χρόνος»
Ο Μιχάλης Κατσιμπούλας υπογραμμίζει ότι «η πρόληψη είναι το σημαντικότερο εργαλείο μας». Η δημιουργία ήσυχου περιβάλλοντος, η παραμονή των ζώων εντός σπιτιού, η αποφυγή νυχτερινών βολτών και η έγκαιρη επικοινωνία με τον κτηνίατρο είναι κρίσιμες κινήσεις. «Η έγκαιρη παρέμβαση σώζει ζωές. Και στις γιορτές, αυτή η φράση αποκτά κυριολεκτική σημασία».
Τα λαμπιόνια αναβοσβήνουν στα μπαλκόνια και τις πλατείες από τον Νοέμβριο κιόλας, γιατί τα Χριστούγεννα θέλουν φως και λάμψη. Τα μαγαζιά γέμισαν από νωρίς, με πολλούς να σκορπάνε τον μισθό του Δεκεμβρίου ξέροντας ότι θα πάρουν και το δώρο. Sold out οι τουριστικοί προορισμοί, όπως κάθε χρόνο, ακόμα κι αν κάποιοι κατέφυγαν πάλι, όπως παλιά, σε διακοποδάνεια! Σιγά την είδηση! Μοναδική αγωνία από την περασμένη εβδομάδα, το αν θα ανοίξουν τα μπλόκα των αγροτών για να μην ταλαιπωρηθούν στους δρόμους και χάσουν ώρες ξεγνοιασιάς.
Τέτοιες μέρες ξεχνιούνται τα πάντα, ακόμα κι αυτά που δεν πρέπει να ξεχνιούνται επ’ ουδενί. Ετσι συνήθως γίνεται τις τελευταίες μέρες της χρονιάς, θαρρείς κι ένα αόρατο και γιγάντιο σφουγγάρι σβήνει λάθη και παραλείψεις.
Οι απολογισμοί πέφτουν σε μπλόκα και μποτιλιάρισμα. Κι όσοι προλαβαίνουν να κάνουν έναν προσωπικό απολογισμό διαπιστώνουν ότι ελάχιστα κατάφεραν να κάνουν από όσα στόχευαν ένα χρόνο πριν, ίδιες μέρες. Δεν πειράζει, ίσως του χρόνου και του παραχρόνου. Αέναες αναβολές!
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Εδώ όμως έχουμε ένα γιγάντιο θέμα, από αυτά που κανονικά θα έπρεπε να στερήσουν τον ύπνο από χιλιάδες γονείς, δυστυχώς.
Γέμισε ο τόπος από αμέτρητες και σοβαρότατες παραβατικές συμπεριφορές ανηλίκων, με κάποιους γονείς απλούς θεατές, γονείς που αφήνουν τη διαπαιδαγώγηση των παιδιών τους στον αυτόματο πιλότο.
Τούτη τη χρονιά που φεύγει έγιναν αδιανόητα πράγματα στα σχολεία και τους δρόμους. Κι όχι όποια κι όποια περιστατικά. Από άγριους ξυλοδαρμούς, μερικούς μάλιστα από ολόκληρες ομάδες, μέχρι μαχαιρώματα! Από μαθητές και μαθήτριες, έτσι;
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); });Αν τα λαμπιόνια σκεπάζουν, θάβουν κάτω από το χαλί όλες αυτές τις αδιανόητες πράξεις, τότε η κατάσταση είναι ακόμα πιο σοβαρή. Και είναι μια αρρώστια για την οποία δεν υπάρχει ούτε εμβόλιο, ούτε θεραπεία. Είναι καρκίνωμα!
Ετοιμάζεσαι, κύριε και κυρία μου, να γιορτάσεις ή και να πας διακοπές όταν το βλαστάρι σου είναι ανεξέλεγκτο και μάλιστα με καθαρά δική σου ευθύνη; Πώς το αντέχεις, πώς κοιμάσαι;
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); });Το παραμελείς όλον το χρόνο και τώρα κάνεις απλώς ένα εορταστικό διάλειμμα;
Αφορμή για όλα αυτά ένα τρομερό περιστατικό – ένα ακόμα δηλαδή ανάμεσα στα μυριάδες που συνέβησαν –, η επίθεση με μαχαίρι μιας δεκαεξάχρονης σε συμμαθήτριά της, την οποία τραυμάτισε μέσα στο σχολείο στην κοιλιά και στο χέρι.
Και το πιο τρομερό; Το έχει ξανακάνει άλλες δύο φορές! Τη μία με κουζινομάχαιρο και την άλλη με λάμα δεκαοκτώ εκατοστών!
Ενα άγουρο παιδί είναι πλέον αντιμέτωπο με κακούργημα – απόπειρα ανθρωποκτονίας! – κι η ζωή της στιγματίστηκε πριν καν ενηλικιωθεί. Και όπως είπε, ένιωσε να βγαίνει εκτός ελέγχου όταν άκουσε κάποιες συμμαθήτριές της να μιλούν εναντίον της. Οσο για το μαχαίρι; Δήλωσε ότι το είχε για λόγους προστασίας! Στο σχολείο, έτσι;
Και η μητέρα της νεαρής; Είπε τα απολύτως αναμενόμενα, δυστυχώς!
«Δουλεύω πολλές ώρες, δεν προλάβαινα να ασχοληθώ με το παιδί… Είχα πάρει και το “Χαμόγελο του Παιδιού“, είχα πάρει κι αλλού, μου είπαν “τίποτα δεν μπορούμε να κάνουμε”. Είναι αθώα η κόρη μου και παρασύρεται. Από κάπου ξεκινάει όλο αυτό, από κάποια παρέα».
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });Προσοχή: δεν είναι το ένα και μόνο περιστατικό, έχουν καταγραφεί πάρα πολλά μέσα στη χρονιά. Και ούτε μπορεί, ούτε γίνεται, οι καθηγητές να είναι… θηριοδαμαστές! Δεν είναι ούτε δουλειά τους και ούτε ευθύνη τους. Και αν δεν φροντίσει το σπίτι, αυτά θα γίνονται και θα είναι ανεξέλεγκτα.
Ο αντίλογος κάποιων φαντάζει σπαραξικάρδιος.
«Τι να κάνουν οι καημένοι οι γονείς όταν τρέχουν όλη μέρα για το μεροκάματο και την επιβίωση;».
Δεν αντιλέγει κανείς. Ετσι είναι σε πολλές περιπτώσεις. Ο αγώνας της επιβίωσης. Αλλά αν οι γονείς σκεφτούν ότι τα αποτελέσματα μπορεί να είναι θλιβερά, τραγικά, ίσως να έβαζαν άλλες προτεραιότητες.
Γιατί, ναι, τα παιδιά είναι πάνω απ’ όλα, όσο σκληρό και δύσκολο κι αν ακούγεται. Ας σκύψουμε το κεφάλι σε αυτά, δεν γίνεται αλλιώς…
Ανασύρθηκαν οι σοροί των τεσσάρων ορειβατών που άφησαν την τελευταία τους πνοή στα Βαρδούσια, όταν τους καταπλάκωσε χιονοστιβάδα σε δύσβατο σημείο.
Οι διασώστες, τους εντόπισαν θαμμένους κάτω από το χιόνι, σε μικρή απόσταση μεταξύ τους, μια εικόνα που αποτυπώνει πόσο αιφνιδιαστικά και ακαριαία εξελίχθηκε η τραγωδία.
Με ελικόπτερο και ειδικούς ιμάντεςgoogletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})H επιχείρηση ανάσυρσης και μεταφοράς τους, με ελικόπτερο και ειδικούς ιμάντες, από το δύσβατο σημείο όπου εντοπίστηκαν, ολοκληρώθηκε λίγο πριν τις 4 το μεσημέρι. Σύμφωνα με την ΕΡΤ, μεταφέρθηκαν στη θέση «Κίρρα» Ιτέας, όπου παραλήφθηκαν από ασθενοφόρα του ΕΚΑΒ.
Την ίδια ώρα, στον Alpha μίλησε ο πρόεδρος της κοινότητας Αθανάσιου Διάκου, Κ. Μακροκωστόπουλος ο οποίος έδωσε περισσότερες λεπτομέρειες για τις συνθήκες κάτω από τις οποίες έχασαν τη ζωή τους οι τέσσερις ορειβάτες στο όρος Βαρδούσια.
Στην ερώτηση αν βρέθηκαν όλοι μαζί ο πρόεδρος της κοινότητας τόνισε: «Βρέθηκαν στην αρχή οι τρεις και μετά λίγο πιο κάτω σε κοντινή απόσταση βρέθηκε ο τέταρτος. Πιθανόν ο θάνατός τους να προήλθε από ασφυξία γιατί τους παρέσυρε αρκετά μέτρα από το μονοπάτι.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); }); Από ασφυξία;Δεν έπεσαν σε χαράδρα, όπως ήταν η πλαγιά του βουνού, ήρθε η χιονοστιβάδα τους παρέσυρε μαζί, οπότε ενδέχεται να μην πεθάνανε από τραύματα αλλά από ασφυξία. Δυστυχώς φύγανε τέσσερα νέα παιδιά που ήρθαν εδώ, που αγαπούσαν το χωριό, την περιοχή ερχόντουσαν συνέχεια και άφησαν την τελευταία τους πνοή εδώ».
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); }); «Τα παιδιά ξεκίνησαν την ημέρα των Χριστουγέννων πολύ πρωί, είχε μια πάρα πολύ ωραία μέρα, πολύ ωραία λιακάδα σε σχέση με τις προηγούμενες μέρες.Ξεκίνησαν ανέβηκαν στο βουνό, τα παιδιά είχαν ανέβει αρκετές φορές, την ξέρανε την περιοχή, ήταν οργανωμένοι, είχαν τον εξοπλισμό τους. Για να φτάσουν στην κορυφή έχει διάφορες διαδρομές και αρκετά μονοπάτια, επέλεξαν ένα από αυτά για να πάνε. Δυστυχώς ήτανε και το μοιραίο μονοπάτι, ήταν κακή επιλογή» πρόσθεσε.
Πίσω από την πολύωρη αγωνία, τις έρευνες σε αντίξοες συνθήκες και το δραματικό τέλος, βρίσκονταν τέσσερις άνθρωποι με διαδρομές, όνειρα και κοινό παρονομαστή την αγάπη για την ορειβασία.
Ο Θανάσης ΚολοτούροςΣοκ και βαθιά θλίψη έχει προκαλέσει στην κοινωνία της Ηλείας ο θάνατος του Θανάση Κολοτούρου, 55 ετών, με καταγωγή από τα Λεχαινά. Ο άτυχος ορειβάτης ήταν ιδιαίτερα έμπειρος και γνωστός στους κύκλους της ορειβασίας για τις πολλές και απαιτητικές αναβάσεις που είχε πραγματοποιήσει όλα τα προηγούμενα χρόνια.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); });Ο 55χρονος βρέθηκε θαμμένος κάτω από τη χιονοστιβάδα, μαζί με ακόμη τρεις ορειβάτες – δύο άνδρες και μία γυναίκα- σε εξαιρετικά δύσβατο σημείο της ορεινής Φωκίδας. Η ομάδα είχε ξεκινήσει νωρίς το πρωί της Πέμπτης από τον οικισμό Αθανάσιος Διάκος, με στόχο μια απαιτητική χειμερινή διαδρομή στα Βαρδούσια, όμως από εκείνη τη στιγμή χάθηκαν τα ίχνη τους.
Συγκλονίζει το στοιχείο ότι στην ίδια εξόρμηση, σύμφωνα με το patrisnews.gr επρόκειτο να συμμετάσχει και πέμπτος ορειβάτης, στενός φίλος του 55χρονου, ο οποίος τελικά δεν τα κατάφερε λόγω επαγγελματικών υποχρεώσεων. Ήταν εκείνος που, όταν οι φίλοι του δεν έδιναν σημεία ζωής, ειδοποίησε τις Αρχές, αποφεύγοντας οριακά να προστεθεί ακόμη ένα όνομα στη λίστα των θυμάτων.
Γιώργος ΔόμαληςΟ Γιώργος Δόμαλης ήταν ο «επικεφαλής» της ορειβατικής ομάδας, ένας άνθρωπος με μεγάλη εμπειρία στο βουνό και γνώστης της συγκεκριμένης διαδρομής. Λάτρευε τον Αθανάσιο Διάκο και γι΄αυτό είχε νοικιάσει σπίτι στο χωριό. Πραγματοποιούσε συχνά αναβάσεις στην περιοχή, γνωρίζοντας καλά κάθε γωνιά της.
Ο άτυχος Γιώργος Δόμαλης ήταν απόφοιτος του Τμήματος Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών του Πανεπιστημίου Πατρών και είχε συνιδρύσει εταιρείες με αντικείμενο την καινοτομία στο εμπόριο, αξιοποιώντας εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης.
Η εταιρεία στην οποία εργαζόταν εξέδωσε ανακοίνωση για τον χαμό του, γράφοντας: «Με θλίψη αποχαιρετούμε τον Διευθύνοντα Σύμβουλο της θυγατρικής εταιρείας μας Novelcosmos και καλό φίλο μας Γιώργο Δόμαλη που χάθηκε στο ορειβατικό δυστύχημα στα Βαρδούσια. Θερμά συλλυπητήρια και δύναμη στην οικογένεια και στους οικείους του».
Κωνσταντίνος ΠατίκαςΑνάμεσα στα θύματα βρίσκεται και ο Κωνσταντίνος Πατίκας, ο οποίος εργαζόταν σε εταιρεία προγραμματιστών. Ο νεαρός αγαπούσε τα extreme sports και την περιπέτεια, ενώ μοιραζόταν συχνά στιγμές από τις δραστηριότητές του, ακόμη και μέσα από το κανάλι του στο YouTube.
Θεοδώρα ΚαπλάνηΗ κοινότητα της Φωτάδας Τρικάλων έχει βυθιστεί στο πένθος για τον τραγικό χαμό της Θεοδώρας Καπλάνη. Η 31χρονη ήταν το τέταρτο μέλος της ομάδας που καταπλακώθηκε από τη χιονοστιβάδα στα Βαρδούσια.
Η Θεοδώρα εργαζόταν ως αναπληρώτρια δασκάλα στο Ναύπλιο. Φίλοι και συγγενείς την περιγράφουν ως μια γυναίκα με σπάνιο ήθος, που είχε βαθιά αγάπη για την εκπαίδευση και αφοσίωση στους μαθητές της. Για εκείνη, το βουνό δεν ήταν απλώς μια δραστηριότητα αναψυχής, αλλά τρόπος ζωής και πηγή εσωτερικής γαλήνης.
Στις 25 προς 26 Δεκεμβρίου του 1991 διαλύθηκε η Ενωση Σοβιετικών Σοσιαλιστικών Δημοκρατιών, η γνωστή μας Σοβιετική Ενωση. Στο Κρεμλίνο αυτή την ημέρα του Δεκεμβρίου υπεστάλη για τελευταία φορά η σημαία αυτής της χώρας. Πώς τα φέρνει η Ιστορία! Ηταν πάλι Δεκέμβριος (30-12-1922), όταν αυτή ανυψώθηκε για πρώτη φορά σε μια χώρα που, αν και οι ηγέτες της κήρυτταν τον διεθνισμό, ακολουθούσε μια ευθέως και πλαγίως ιμπεριαλιστική γραμμή. Τα περίφημα εγχειρίδια της Ιστορίας της Σοβιετικής Ενωσης και του Κομμουνιστικού της Κόμματος, βυθισμένα στην ιδεολογία του παν-ρωσισμού, επιβεβαιώνουν τα παραπάνω. Ο σημερινός ευρασιανισμός έχει τον πρόγονό του σ’ όσα διδάσκονταν οι σοβιετικοί πολίτες στην, υποτίθεται, διεθνιστική χώρα. Να ήταν μόνο αυτό; Ηταν και η καταπίεση των λαών που αποτελούσαν τη Σοβιετική Ενωση. Και όταν μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο αυτή έγινε κυρίαρχη και στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη, όποτε κάποιος λαός (Ανατολική Γερμανία, Ουγγαρία, Τσεχοσλοβακία) σήκωνε κεφάλι, ζητώντας επί της ουσίας την ανεξαρτησία του, είχε να κάνει με τα σοβιετικά τανκς. Με τα τανκς και τα ντρόουν του διαδόχου της Σοβιετικής Ρωσίας, όμως, έχουν να κάνουν και οι λαοί (Τσετσενία, Οσετία, Γεωργία, Υπερδνειστερία και κυρίως Ουκρανία) που σήμερα επίσης ζητούν να καθορίζουν μόνοι τους τα δικά τους θέματα.
Το κράτος που προέκυψε από την πτώση της Σοβιετικής Ενωσης σε πολλά πράγματα είναι ίδιο και σε μερικά χειρότερο απ’ αυτό που προηγήθηκε αυτού. Κατά συνέπεια, ο Μεντβέντεφ που, όπως γράφει ο Αλέξης Τσίπρας στην Ιθάκη, δεν καταλάβαινε γιατί κάποιοι υπουργοί της ελληνικής κυβέρνησης τον αποκαλούσαν σύντροφο, υποκρινόταν πως δεν καταλάβαινε το γιατί. Καταλάβαινε, και πολύ καλά. Το σύστημα Πούτιν έχει πολλά κοινά με αυτό της τσαρικής Ρωσικής Αυτοκρατορίας και με αυτό της μπολσεβίκικης Ρωσίας. Το σημερινό οργανωμένο έγκλημα σε συνεργασία με το κράτος, η οικονομική υπανάπτυξη, η κρατική μαφιόζικη οικονομία, το σύμπλεγμα κατωτερότητας σε συνδυασμό με την αίσθηση του αυτοκρατορικού παρελθόντος και μεγαλείου, ο αντιδυτικισμός και ο ιστορικός αναθεωρητισμός, ο ευρασιανισμός και ο πανσλαβισμός, ο ιστορικός μεγαλισμός ήταν στοιχεία τόσο του τσαρισμού όσο και της μεγάλης «Σοβιετικής Πατρίδας όλων των λαών». Οι τσαρικοί εκτοπισμοί, οι εθνοκαθάρσεις πληθυσμών (οι Ελληνες της Ρωσίας κάτι παραπάνω γνωρίζουν περί τούτου) και η μετακίνηση των συνόρων έγιναν πρακτικές της Σοβιετικής Ρωσίας, άξιος συνεχιστής των οποίων είναι το σημερινό καθεστώς Πούτιν. Η κριτική που ασκείται σ’ αυτό δεν είναι καμία «αντιρωσική υστερία», εκτός από τις απαγορεύσεις ανάγνωσης των ρώσων κλασικών και των καλλιτεχνών να παρουσιάζονται στη Δύση. Αυτή η κριτική είναι απότοκο του δικαιολογημένου φόβου που γεννά, κυρίως στους γειτονικούς λαούς, ο μεγαλορωσικός πουτινισμός. Αυτός γεννήθηκε στα χρόνια της μπρεζνιεφικής στασιμότητας, της γραφειοκρατίας, της απαραίτητης πάντα αστυνομοκρατίας, αλλά και της μεγάλης διαφθοράς, τα χρόνια που άρχισαν να μεγαλουργούν ως κομματικοί γραφειοκράτες και υπεύθυνοι οι μετέπειτα ολιγάρχες, αλλά και ο ηγέτης τους Πούτιν.
Το 1974 προβλήθηκε, σε σκηνοθεσία Σεργκέι Μικαελιάν, το σοβιετικό φιλμ «Το πριμ». Τότε, για να καλυφθούν οι πολύ χαμηλοί μισθοί, δινόταν στους εργάτες ένα πριμ για δήθεν υπέρβαση του ετήσιου πλάνου. Εκεί καταγγελλόταν η διαφθορά των μεσαίων κομματικών τοπικών και εργοστασιακών ηγετών. Στο δε πρόσωπο του εργάτη Ποτάποφ, ο οποίος αρνήθηκε αυτό το πριμ, τονιζόταν η αγνότητα της εργατικής τάξης. Ενα φιλμ που τότε ενθουσίασε πολλούς ως δείγμα ανανέωσης του κομμουνισμού, ενώ δεν ήταν τίποτα άλλο από ένα «μπρεζνιεφικό» σοβιετικό προπαγανδιστικό πυροτέχνημα. Δεν υπήρχε η παραμικρή νύξη για τον μονοκομματισμό και τον ιδεολογικό μονισμό που επικρατούσαν στη χώρα και δεν υπήρξε και καμία νύξη για την εκτεταμένη διαφθορά της ίδιας της ανώτερης ηγεσίας. Αυτής της κομματικής ανώτερης νομενκλατούρας που με την πτώση της Σοβιετικής Ενωσης έγινε «οικονομική ολιγαρχία». Αυτή αρχικά στήριξε τον Πούτιν ως δικό της παιδί, μέχρι αυτός ο Ρώσος Κρόνος να φάει τα ίδια του τα παιδιά. Σε αντίθεση, μια πιο σύγχρονη ταινία (2014) με τίτλο «Λεβιάθαν» του Ρώσου Αντρέι Ζβιανγκίτσεφ ασκεί αδυσώπητη κριτική στη σημερινή εξουσία στη Ρωσία.
googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); });googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')})Τίποτα δηλαδή δεν θα άλλαζε αν δεν είχε διαλυθεί η Σοβιετική Ενωση; Οχι φυσικά. Πολλά θα άλλαζαν. Κατ’ αρχάς, μερικοί στη Δύση δεν θα ήταν υποχρεωμένοι να παρουσιάζονται ως κρυφοί υποστηρικτές των εισβολών Πούτιν, θα ήταν φανεροί υποστηρικτές τους, όπως τότε με την Τσεχοσλοβακία. Στη Δύση ίσως να μην είχαμε φτάσει σ’ αυτή τη μεγάλη κρίση των δημοκρατιών και δεν θα εκλέγονταν ηγέτες σαν τον Τραμπ, αφού ο εχθρός θα ήταν ακόμα προ των πυλών. Ισως όμως και οι ανισότητες να μην είχαν αυξηθεί σ’ αυτό τον μεγάλο βαθμό, αφού ακόμη και αυτή η Σοβιετική Ενωση λειτουργούσε ως μπαμπούλας κατά της ασυδοσίας του μεγάλου και ανεξέλεγκτου καπιταλισμού – καζίνο. Οπως όμως δείχνει το παράδειγμα της «κομμουνιστικής» Κίνας, η παγκοσμιοποίηση θα συνέχιζε να αναπτύσσεται και ίσως να μην είχαμε καν τη σημερινή τάση επιστροφής στα εθνικά κράτη. Και αν το ευτύχημα της διάλυσης ήταν πως οι λαοί της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης απαλλάχθηκαν από τις δικτατορίες που τους κυβερνούσαν, μια λιγότερο νεοφιλελεύθερη διαχείριση της μετάβασης από τον «σοσιαλισμό» στον καπιταλισμό ίσως να είχε αποτρέψει τη σημερινή άνοδο της Ακροδεξιάς σε όλη την Ευρώπη.